BuitenlandUitspraak

Constitutioneel hof Zuid-Korea: Afzetting president Yoon definitief

De Zuid-Koreaanse president Yoon Suk-yeol is definitief afgezet als staatshoofd vanwege het kortstondig uitroepen van een militaire noodtoestand begin december. Dat heeft het constitutioneel hof in Seoul vrijdag unaniem besloten. Binnen zestig dagen moeten nieuwe presidentsverkiezingen worden georganiseerd.

Casper van der Veen
4 April 2025 07:04Gewijzigd op 4 April 2025 07:57Leestijd 4 minuten
Aanhangers van de Zuid-Koreaanse president Yoon Suk-yeol reageren vrijdag buiten het presidentieel paleis in Seoul op de uitspraak van het constitutioneel hof, die de definitieve afzetting van het staatshoofd bevestigt. beeld AFP, Anthony Wallace
Aanhangers van de Zuid-Koreaanse president Yoon Suk-yeol reageren vrijdag buiten het presidentieel paleis in Seoul op de uitspraak van het constitutioneel hof, die de definitieve afzetting van het staatshoofd bevestigt. beeld AFP, Anthony Wallace

Volgens het hof was de manier waarop Yoon de noodtoestand uitriep –militairen naar het parlementsgebouw sturen, kantoren van de kiescommissie laten binnenvallen en zijn plan om politici op te pakken– in strijd met de grondwet. Yoon had van tevoren laten weten niet bij de uitspraak aanwezig te zijn. Hij heeft nog niet op het vonnis gereageerd, maar zijn advocaat noemde dit „politiek gemotiveerd” en zei „dit niet te zullen accepteren”.

Het Zuid-Koreaanse politieke stelsel kent twee grote partijen, de conservatieve Volksmachtpartij (PPP) van Yoon en de links-liberale Democratische Partij (DP) van oppositieleider Lee Jae-myung, en enkele kleinere partijen. De PPP liet vrijdag weten het vonnis „nederig te zullen accepteren”. De DP sprak van „een historische dag waarop we de democratie hebben verdedigd tegen krachten die deze wilden vernietigen”.

De politie van Seoul had vanaf middernacht 14.000 agenten in hoogste staat van paraatheid klaarstaan. Met name de straten rondom het hof werden extra streng bewaakt. Eerder bestormden aanhangers van Yoon een rechtbank waar hij terechtstond, waarop tientallen arrestaties volgden. Vrijdag verzamelden grote groepen demonstranten zich op straat, maar door de politie-inzet braken er geen grote ongeregeldheden uit. Wel vierden DP-aanhangers na de uitspraak feest op straat.

Het constitutioneel hof van Zuid-Korea komt vrijdag bijeen om de afzetting van president Yoon Suk-yeol te bekrachtigen. beeld AFP, Kim Min-Hee

Op 3 december riep Yoon een militaire noodtoestand uit, om zo „antistatelijke en pro-Noord-Koreaanse krachten” effectief te kunnen bestrijden. In werkelijkheid bleek hij meer bevoegdheden te willen verwerven om de DP aan te pakken, die een absolute meerderheid in het parlement heeft. Met die meerderheid stemde de links-liberale oppositie Yoons begroting weg en begonnen ze meerdere afzettingsprocedures tegen zijn ministers en andere politici, alsmede een corruptie-onderzoek naar Yoons echtgenote.

Volgens Yoon heeft de links-liberale DP verkiezingsuitslagen vervalst met hulp van de Chinese Communistische Partij

Vervelend voor Yoon, maar niet ondemocratisch. Bij het afkondigen van de militaire noodtoestand verbood de president het bijeenkomen van het parlement, maar alsnog kwamen 190 van de 300 volksvertegenwoordigers naar het gebouw om unaniem te stemmen voor het beëindigen van de noodtoestand. Er vielen geen doden of gewonden. Een kleine twee weken later ontving een afzettingsprocedure tegen Yoon de benodigde tweederdemeerderheid, waarvoor minstens acht leden van zijn eigen PPP nodig waren.

Chinese Communistische Partij

Sindsdien was het wachten op een oordeel van het hof. In de tussentijd zweepte Yoon zijn achterban op met onbewezen complottheorieën over fraude bij de parlementsverkiezingen van 2020 en 2024, gewonnen door de DP. Volgens Yoon en diverse populaire complotkanalen op YouTube heeft die links-liberale partij de verkiezingsuitslag vervalst met hulp van de Chinese Communistische Partij.

Voor de theorieën is geen enkel bewijs, maar ze worden wel geloofd onder aanhangers van Yoon, die afgelopen maanden elk weekeinde met tienduizenden mensen de straat op gingen om tegen zijn afzetting en vervolging te demonstreren. Zij gebruiken daarbij de slogan ”Stop the Steal”, die aanhangers van de Amerikaanse president Donald Trump –die onterecht geloofden dat hij de werkelijke winnaar was van de presidentsverkiezingen van 2020– eerder gebruikten.

De verwachting is dat de aankomende verkiezingen in juni gewonnen worden door de DP, die iets hoger in de peilingen staat dan de PPP. Die laatste partij is ondanks het schandaal met Yoon de afgelopen maanden electoraal toch weer opgekrabbeld. DP-leider Lee is impopulair onder een groot deel van de eigen aanhang en is de afgelopen maanden door conservatieve demonstranten gedemoniseerd tot een kwaadaardig figuur. Als hij de volgende president wordt, zal de polarisatie in het land allerminst worden weggenomen.

RD.nl in uw mailbox?

Ontvang onze wekelijkse nieuwsbrief om op de hoogte te blijven.

Hebt u een taalfout gezien? Mail naar redactie@rd.nl

Home

Krant

Media

Puzzels

Meer